 |
|
|
|
 |
|
Hugo van
Lennep
Hugo van Lennep links, keeper van BMHC
±1936 |
Niet mee naar Nederlands-Indië
In 1939 vertrok de moeder van Hugo van Lennep
op het schip M.S. Oranje uit de haven van
Rotterdam naar het verre Nederlands-Indië,
nu Indonesië geheten. Ook haar twee
dochters reisden mee. Zij was destijds met
haar drie kinderen naar Nederland gekomen,
omdat de mogelijkheden voor een goede schoolopleiding
in Nederland groter waren dan in Indië.
Toen Hugo op de middelbare school zat woonde
de familie op de Crayenesterlaan in Haarlem.
Hugo hockeyde in die tijd bij BMHC. Hij ging bouwkunde studeren.
Toen de anderen naar Indië vertrokken,
bleef hij in Nederland. |
Oorlog in Indië
Nederlands-Indië zou niet buiten de Tweede
Wereldoorlog blijven. Op 1 maart 1942 landden de
Japanse troepen op Java, het belangrijkste eiland.
Op 8 maart moesten de Nederlanders zich overgeven.
Voor alle blanken in Indië brak toen een moeilijke
tijd aan. De Japanners sloten hen op in kampen,
mannen apart van vrouwen en kinderen. Het leven
in deze ‘jappenkampen’ was erg hard.
Eten was er steeds minder, er waren weinig of geen
medicijnen, de gevangenen werden vernederd en bij
het minste of geringste zwaar gestraft. Door deze
slechte behandeling overleefde één
van elke zes gevangenen de oorlog niet.
Waar was Hugo?
De familie Van Lennep werd door de Japanse aanpak
uit elkaar gescheurd. Vader, moeder, de beide zusters
en een zwager van Hugo, zij kwamen allemaal in verschillende
kampen terecht. Nadat de Japanners op 15 augustus
1945 de strijd hadden moeten opgeven, was de oorlog
in Indië officieel voorbij en vonden zij elkaar
na enige tijd weer terug. In januari 1946 vertrokken
zij naar Nederland. Vader bleef achter om orde op
zaken te stellen. In Nederland kon de zoektocht
naar Hugo beginnen. Niemand wist waar hij was.
|
In militaire dienst
Toen de oorlog op 10 mei 1940 uitbrak
in Nederland, was Hugo van Lennep in militaire dienst. Hij was sergeant bij een zoeklichtafdeling
(7de Zoeklichtafdeling tegen Luchtdoelen)
van het Nederlandse leger.
Deze eenheid had als taak het vliegveld Ypenburg
bij Den Haag tegen vijandelijke luchtaanvallen
te beschermen. Het werk begon op het moment
dat de zon onder ging, want er moest een grote
schijnwerperinstallatie bediend worden.
De bedoeling was dat vliegtuigen van de vijand
in de stralenbundel van de zoeklichten ‘gevangen’
werden, waarna ze neergeschoten konden worden.
Strijd om de
vliegvelden bij Den Haag
Ypenburg en de drie andere militaire vliegvelden
in de omgeving van Den Haag speelden een belangrijke
rol in het Duitse aanvalsplan. De Duitsers
waren van plan om deze vliegvelden zo snel
mogelijk te bezetten door parachutisten. |
Hugo als sergeant in 1939 |
Als ze de vliegvelden eenmaal in handen hadden zouden
ze nieuwe troepen kunnen binnenvliegen. Het uiteindelijke
doel was het gevangennemen van de koninklijke familie,
de regering en de hoogste militaire leiding die
zich in Den Haag bevonden. De strijd zou dan snel
in hun voordeel beslist zijn.
Er volgde inderdaad een hevige strijd om de vliegvelden.
Rond 4 uur ’s nachts begon het bombardement
op Ypenburg. Anderhalf uur later waren de eerste
Duitse vliegtuigen geland. Ypenburg was echter nog
in Nederlandse handen en de vliegtuigen werden dan
ook kapotgeschoten op de landingsbaan. De neergedaalde
‘Fallschirmjäger’ (parachutisten)
wisten het vliegveld omstreeks 7 uur te veroveren,
maar het was door de vliegtuigwrakken onbruikbaar
geworden.
Het monument, ontworpen door Hugo van Lennep |
Het monument
Op de eerste oorlogsdag werden drie van Hugo’s
makkers doodgeschoten door Duitse parachutisten
tijdens het halen van eten op het kasteel
‘De Binckhorst’ in Voorburg.
Hugo ontwierp een monument voor hen, dat in
augustus 1940 onthuld werd. Het staat nu nog
in de tuin van het kasteel. De kosten werden
betaald uit de kantinekas van de zoeklichtafdeling.
Waren het de gebeurtenissen tijdens die meidagen
van 1940 die Hugo ertoe brachten om zich tegen
de Duitse bezetting te gaan verzetten? Wij
weten het niet. |
In
ieder geval is duidelijk dat hij zich niet
bij de Duitse overwinning heeft neergelegd.
Hij ontving radioberichten en zond deze weer
door. Naar men zegt ook voor illegale bladen.
De
mislukte oversteek
In december 1944 besloot Hugo met twee van
zijn vrienden de grens met bevrijd gebied
over te steken. De geallieerden hadden het
Nederlandse gebied onder de grote rivieren
al bevrijd en waren dus dichtbij. Maar natuurlijk
werd de grens scherp bewaakt en zo kon het
gebeuren dat zij werden opgepakt. |
Gedenksteen op het monument |
Het was de Duitsers al snel duidelijk dat het niet
om gewone avontuurlijke jongens ging, want een van
de vrienden had belastende papieren bij zich.
Hoe het afliep
Omstreeks 1 januari 1945 werd Hugo naar het ‘Oranjehotel’
in Scheveningen overgebracht. Op 17 februari van
dat jaar werd hij op de Waalsdorpervlakte gefusilleerd.
Zijn lichaam werd pas in 1947 in een massagraf gevonden.
Even nadenken
... |
|
|
|
|
|
|
|
