 |
|
|
|
 |
|
Hendrik Raak
De overval
17
Februari 1944, 5 uur ‘s morgens. Hendrik Raak,
Henk of Henke voor zijn vrienden, had die
ochtend vroege dienst. Hij werkte op het postkantoor
in Hoogeveen en daar moest al vroeg gewerkt
worden.Aan het begin van zijn dienst werd
hij overvallen. De overvallers waren niet
op zoek naar geld en zeker niet op zoek naar
een brief! Zij namen 13.000
distributiebonnen
mee. Deze bonnen had je nodig om eten en andere
dingen te kopen. Je moest wel gewoon betalen in de winkel, maar je
kreeg iets pas mee als je daarbij ook een bepaalde
bon inleverde. Door de oorlog was er erg weinig
te krijgen en op deze manier zou het beetje dat
er nog was eerlijk verdeeld kunnen worden. |
Distributiebonnen |
Onderduikers
Henk was vast niet erg geschrokken van deze
beroving. Hij had de “boeven” namelijk zelf uitgenodigd...
Hij wist dat de mensen van het verzet
dringend distributiebonnen nodig hadden om de vele
onderduikers te helpen. Onderduikers waren mensen
die zich om allerlei redenen verborgen hielden voor
de Duitsers en die natuurlijk niet zelf hun bonnen
konden gaan halen. Dat had nu een “knokploeg”
van het verzet op een beetje ongewone manier gedaan.
Met de geroofde bonnen kon er weer voedsel voor
de onderduikers gekocht worden.
Gevangen
De Duitsers vonden het wel erg opvallend dat
de overval precies op een moment gekomen was dat
er een enorme voorraad bonnen in het postkantoor
was. Ze waren ervan overtuigd dat iemand de knokploeg
een tip gegeven had en Raak, die bekend was met
het vervoer van de distributiebonnen, was de voornaamste
verdachte. Dezelfde dag nog werd Henk gearresteerd
en overgebracht naar Assen. Hij werd drie weken
lang ondervraagd, maar liet niets los. Hoewel de
Duitsers hem nog steeds niet vertrouwden, lieten
zij hem tenslotte gaan. De agenten van de SD,
de politiedienst die Henk Raak gevangen gehouden
had, hadden gelijk. Raak zat tot over zijn oren
in het verzet. In zijn drukkerijtje werden verboden
blaadjes gedrukt, hij hielp onderduikers aan betrouwbare
adressen en hij had inderdaad de overval op zijn
eigen postkantoor georganiseerd. De SD kon niets
bewijzen, maar bleef hem in de gaten houden.
Hendrik Raak zittend op een hek.
Hij is de jongen links |
Wie
was Hendrik Raak?
Henk woonde bij zijn ouders in het dorp Hollandscheveld
vlakbij Hoogeveen. Hij was een lange, zwijgzame
jongen, die actief was in het bestuur van
de plaatselijke voetbalclub HSC.
Met een aantal vrienden richtte hij een muziekvereniging
op. Hij werd een paar keer verliefd. Maar
de oorlog zou een einde aan dit vrolijke leventje
maken.
Henk en zijn zuster Jannie gingen in het verzet.
In de eerste oorlogsdagen, mei 1940, was hij
dienstplichtig soldaat. Zijn onderdeel moest
helpen de Grebbelinie te verdedigen. Deze
verdedigingslijn lag bij Wageningen en Rhenen.
Het was een van die plekken waar dagenlang
hevig gevochten werd tussen het Nederlandse
en het Duitse leger. |
In
zijn beroemde boek ‘Het Koninkrijk der Nederlanden
in de Tweede Wereldoorlog’ laat de geschiedkundige
Lou de Jong een hoge Nederlandse officier
aan het woord: ... “Een soldaat die rechts
van mij staat, merkt rustig op dat ook hij
getroffen is en dat zijn oog eruit hangt”.
De Jong gaat verder: “desondanks hielp die
soldaat de gewonde adjudant wegbrengen voor
hij zelf medische hulp zocht.” Die soldaat
was Henk Raak. Hij raakte gewond door een
granaatsplinter in zijn rechteroog. Dat oog
moest hij daardoor missen.
We weten niet of deze gebeurtenis Henk ertoe
gebracht heeft om zich te verzetten tegen
de Duitsers, wel weten we dat Henk vreselijke
dingen gezien moet hebben en dat veel van
zijn kameraden de slag om de Grebbelinie niet
overleefd hebben. 380 Nederlandse militairen
vonden daar de dood.
Wil je meer weten
van de gebeurtenissen bij de Grebbelinie?
Kijk dan hier.
|
Als motorordonnans vlak voor de oorlog |
Hoe het afliep
In de nacht van 20 op 21 maart 1944 kwamen de
Duitsers onverwachts het huis van de familie Raak
binnen. Henk werd van zijn bed gelicht en weggevoerd.
Hij kwam weer in Assen terecht en werd daar wekenlang
ondervraagd. Het zal er daarbij niet zachtzinnig
aan toegegaan zijn. In ’s-Hertogenbosch werd hij
ter dood veroordeeld. Het moment van de uitvoering
van de doodstraf moest hij afwachten in Kamp Amersfoort.
Van daaruit werd hij overgeplaatst naar Kamp Vught.
In de nacht van 5 op 6 juni 1944 werd hij, samen
met 28 anderen van Kamp Vught, naar de duinen bij
Overveen gebracht en daar in de vroege ochtend doodgeschoten.
Op enkele van de pagina’s van deze
website kun je nog veel meer informatie over
Hendrik Raak vinden.
Even nadenken
... |
|
|
|
|
|
|
|
